VAI61.15-6.3 Zawór kulowy przelotowy z mosiądzu gwintowany, PN40, 0..120 [°C], DN15, kvs 6.3 [m3/h]

VAI61.15-6.3 to dwudrogowy zawór kulowy regulacyjny przelotowy z gwintem wewnętrznym Rp ½, o współczynniku przepływu kvs = 6,3 m³/h i klasie ciśnienia PN 40, przeznaczony do pracy w zamkniętych obiegach instalacji grzewczych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych. Korpus, kula i trzpień wykonane są z odcynkoodpornego mosiądzu CW602N (DZR), a polerowana, chromowana kula oraz uszczelnienia z EPDM zapewniają wysoką trwałość, bezobsługową pracę oraz bardzo dobrą szczelność zamknięcia.

Najważniejsze cechy

• Producent: Siemens
• Seria: Acvatix
• Model: VAI61.15-6.3
• Rodzaj: zawór kulowy regulacyjny przelotowy (2-drogowy), do regulacji lub odcinania przepływu
• Zastosowanie: instalacje grzewcze, wentylacyjne i klimatyzacyjne (wyłącznie obiegi zamknięte)
• Średnica nominalna DN: 15
• Współczynnik przepływu kvs: 6,3 m³/h (zimna woda 5…30 °C, przy Δp = 100 kPa)
• Iloraz szerokości zakresów Sv: > 500 – bardzo dobra precyzja regulacji przy małych przepływach
• Kąt obrotu: 90° (0…100% otwarcia kanału regulacyjnego A–AB)
• Charakterystyka przepływu: stałoprocentowa A–AB, ngl = 3,9 wg VDI / VDE 2173
• Klasa ciśnienia: PN 40 wg ISO 7268
• Ciśnienie robocze: zgodnie z ISO 7005, w funkcji temperatury czynnika (charakterystyka PN 40)
• Stopień nieszczelności kanału regulacyjnego: wodoszczelność wg EN 60534‑4 L/1, ulepszona klasa 5 (szczelne odcięcie)
• Dopuszczalna temperatura czynnika: -10…120 °C 1)
• Dopuszczalne czynniki: woda chłodnicza, woda grzewcza, woda gorąca, woda ze środkami przeciwzamarzaniowymi (zalecana jakość wody wg VDI 2035)
• Przyłącza: gwint wewnętrzny Rp ½ wg ISO 7-1 (do współpracy z gwintem zewnętrznym R)
• Materiały: korpus, kula i trzpień z kutej na gorąco mosiężnej odmiany odcynkoodpornej CW602N (DZR), kula chromowana; dławica z pierścieniami uszczelniającymi EPDM
• Konstrukcja bezobsługowa: niskie opory tarcia trzpienia i polerowanej kuli z mosiądzu DZR minimalizują zużycie
• Niskie momenty obrotowe: umożliwiają stosowanie mniejszych, ekonomicznych siłowników obrotowych
• Współpraca z siłownikami: elektromechaniczne siłowniki obrotowe Siemens GQD..9A, GMA..9E (ze sprężyną powrotną) oraz GSD161.9A, GDB..9E.., GLD161.9E.., GLB..9E.., GDD161.9E (bez sprężyny powrotnej), w tym wersje z Modbus RTU i KNX
• Maks. różnica ciśnienia Δpmax w kanale regulacyjnym (DN 15): 350 kPa (dla zaworu sterowanego siłownikiem obrotowym; zalecane ≤ 200 kPa dla cichej pracy)
• Ciśnienie zamykające Δps (DN 15): do 1400 kPa – zawór pewnie się zamyka przy wysokich ciśnieniach różnicowych
• Wymiary (DN 15): długość L2 ≈ 61,6 mm, szerokość B 26 mm, wysokość od osi rurociągu do punktu mocowania siłownika H1 ≈ 27,6 mm
• Masa: ok. 0,3 kg

1) Do czynników o temperaturze ≤ 0 °C dopuszczone są tylko wybrane siłowniki (GLB.., GLD.., GMA..); w takich aplikacjach należy stosować odpowiednie siłowniki i – w razie potrzeby – adapter termiczny ALJ100.

Zastosowanie

Zawór kulowy VAI61.15-6.3 przeznaczony jest do regulacji lub odcinania przepływu wody w zamkniętych instalacjach HVAC, w szczególności:

• instalacje centralnego ogrzewania i układy wysokotemperaturowe z wodą gorącą,
• układy wody chłodniczej (chłodzenie budynków),
• instalacje wentylacyjne i klimatyzacyjne z wodą lodową lub wodą lodową z dodatkami przeciwzamarzaniowymi.

Może być stosowany jako zawór regulacyjny (płynna regulacja przepływu przez siłownik obrotowy) lub jako zawór odcinający (funkcja on/off), przy zachowaniu dopuszczalnych różnic ciśnień.

Ze względu na trwałość uszczelnienia trzpienia zaleca się montaż zaworu na przewodzie powrotnym instalacji, gdzie temperatura medium jest niższa. Dla zwiększenia niezawodności pracy przed zaworem należy zainstalować filtr zanieczyszczeń.

Producent nie zaleca stosowania zaworu z czynnikami opartymi na mrówczanie potasu, ponieważ mogą one powodować nieszczelność przy trzpieniu w wyniku wysokiej przenikalności takiego medium.

Funkcje i działanie

Charakterystyka regulacyjna

• Regulowany jest kanał A–AB (zawór 2-drogowy, przelotowy).
• Przy sygnale sterującym 0…100 % kula obraca się w zakresie 0…90°, co odpowiada 0…100 % otwarcia kanału A–AB.
• Charakterystyka przepływu kanału A–AB jest stałoprocentowa (equal percentage), współczynnik ngl = 3,9 wg VDI / VDE 2173 – umożliwia to stabilną regulację również przy małych przepływach.
• Współczynnik kvs = 6,3 m³/h oznacza przepływ przez całkowicie otwarty zawór przy różnicy ciśnienia 100 kPa dla zimnej wody (5…30 °C).

Kierunek przepływu i pozycje zaworu

• Kierunek przepływu jest oznaczony na korpusie zaworu; kanał regulacyjny przebiega między króćcami A i AB.
• Pozycja fabryczna: kanał A–AB całkowicie otwarty (100 % przepływu).
• Po obrocie kuli o 90° zgodnie z ruchem wskazówek zegara: kanał A–AB całkowicie zamknięty (0 % przepływu).
• Dzięki wysokiej szczelności (EN 60534‑4 L/1, klasa 5) zawór może pełnić funkcję skutecznego zaworu odcinającego.

Współpraca z siłownikami obrotowymi

Zawór VAI61.15-6.3 jest przystosowany do współpracy z elektromechanicznymi siłownikami obrotowymi Siemens, montowanymi bez użycia narzędzi dzięki fabrycznie zainstalowanym łącznikom montażowym na siłownikach.

• Siłowniki ze sprężyną powrotną: GQD..9A, GMA..9E (3-stawne lub z sygnałem 0…10 V DC, w zależności od modelu)
• Siłowniki bez sprężyny powrotnej: GSD161.9A, GDB..9E.., GLD161.9E.., GLB..9E.., GDD161.9E
• Dostępne interfejsy: sygnały 2‑/3‑stawne, 0/2…10 V DC, a także wersje komunikacyjne Modbus RTU oraz KNX-TP (w wybranych modelach siłowników)
• Maksymalna dopuszczalna różnica ciśnienia Δpmax (DN 15): 350 kPa w całym zakresie wysterowania zaworu przez siłownik obrotowy – obowiązuje dla kanału regulacyjnego A–AB
• Ciśnienie zamykające Δps (DN 15): 1400 kPa – przy tej różnicy ciśnień zawór, sterowany siłownikiem, nadal niezawodnie się zamyka

Parametry Δpmax i Δps obowiązują przy stosowaniu siłowników Siemens wymienionych w tabeli urządzeń współpracujących. Zastosowanie siłowników innych producentów może powodować utratę gwarancji.

Warunki hydrauliczne i kawitacja

• Aby uniknąć kawitacji (przyspieszone zużycie kuli i gniazda oraz hałas), należy:
  • nie przekraczać wartości Δpmax wynikających z wykresu przepływu i tabeli urządzeń współpracujących,
  • zapewnić odpowiednie ciśnienia statyczne przed i za zaworem (p1, p3) w zależności od temperatury wody.
• Dla zastosowań, w których wymagana jest cicha praca, zaleca się ograniczenie różnicy ciśnień na zaworze do 200 kPa.
• W obiegach wody chłodniczej, aby zapobiec kawitacji, należy zapewnić wystarczające przeciwciśnienie za zaworem, np. przez zastosowanie dodatkowego zaworu dławiącego; maksymalną dopuszczalną różnicę ciśnień na zaworze przyjmuje się zgodnie z krzywą dla 80 °C na wykresie kawitacji.

Dane techniczne – VAI61.15-6.3

• Producent / seria: Siemens, Acvatix
• Typ zaworu: VAI61.15-6.3 – zawór kulowy regulacyjny przelotowy (dwudrogowy)
• Średnica nominalna DN: 15
• Klasa ciśnienia: PN 40 wg ISO 7268
• Ciśnienie robocze: wg ISO 7005, w dopuszczalnym zakresie temperatur czynnika (charakterystyka PN 40)
• Charakterystyka zaworu (kanał regulacyjny A–AB): 0…100 % – stałoprocentowa, ngl = 3,9 wg VDI / VDE 2173
• Współczynnik kvs: 6,3 m³/h (zimna woda 5…30 °C, Δp = 100 kPa)
• Iloraz szerokości zakresów Sv: > 500
• Kąt obrotu: 90°
• Stopień nieszczelności kanału regulacyjnego: wodoszczelność wg EN 60534‑4 L/1, ulepszona klasa 5
• Dopuszczalne czynniki: woda chłodnicza, woda grzewcza, woda gorąca, woda ze środkami przeciwzamarzaniowymi (zalecana jakość wody wg VDI 2035; nie stosować z czynnikami na bazie mrówczanu potasu)
• Temperatura czynnika: -10…120 °C
• Przyłącza hydrauliczne: gwint wewnętrzny Rp ½ wg ISO 7-1
• Materiał korpusu: mosiądz kuty na gorąco odporny na odcynkowanie (DZR), CW602N
• Materiał kuli: mosiądz DZR CW602N, polerowany, chromowany
• Materiał trzpienia: mosiądz DZR CW602N
• Uszczelnienia trzpienia / dławica: pierścienie uszczelniające z EPDM
• Wymiary (VAI61.15-6.3):
  • B = 26 mm
  • C = 31 mm
  • D = 42 mm
  • L1 = 30,8 mm (długość króćca od środka gwintu do osi rurociągu)
  • L2 = 61,6 mm (całkowita długość zaworu między końcami gwintów)
  • H1 = 27,6 mm (od osi rurociągu do górnej krawędzi mocowania siłownika)
  • H2 = 37,6 mm (od osi rurociągu do górnej krawędzi korpusu)
• Masa zaworu: ok. 0,3 kg
• Normy i dyrektywy:
  • Dyrektywa dla urządzeń ciśnieniowych PED 2014/68/EU, osprzęt ciśnieniowy dla grupy płynów 2, zakres wg artykułu 1, par. 1; definicja wg artykułu 2, par. 5
  • PS × DN < 1000 – urządzenie bez oznakowania CE, zgodnie z artykułem 3, par. 3 (ogólnie uznana praktyka inżynierska)
  • Zgodność EAC: euroazjatycka zgodność
  • Zgodność środowiskowa: deklaracja środowiskowa produktu CE1E4211en (m.in. zgodność z RoHS, skład materiałów, opakowanie, utylizacja)

Montaż i eksploatacja

• Montaż zaworu i siłownika: zawór kulowy i siłownik obrotowy dostarczane są osobno; montaż odbywa się na obiekcie, bez potrzeby stosowania specjalnych narzędzi czy dodatkowych nastaw dzięki fabrycznie przygotowanym łącznikom montażowym na siłownikach.
• Pozycja montażu: zgodnie z rysunkami montażowymi dla serii VAI61..; należy zapewnić przestrzeń na montaż, podłączenie i serwis siłownika (wymiar H zależy od zastosowanego siłownika).
• Połączenia gwintowane:
  • stosować śrubunki i rury z gwintem zewnętrznym R zgodnym z ISO 7-1 (zawór: gwint wewnętrzny Rp),
  • nie stosować nadmiernej ilości pakuł lub taśmy PTFE i nie dokręcać gwintu „do samego końca”,
  • podczas skręcania używać klucza kontrującego na korpusie zaworu przy króćcu, do którego przykręcana jest rura.
• Ochrona przed kondensacją i niską temperaturą: w miejscach narażonych na kondensację oraz przy czynnikach ≤ 0 °C zaleca się stosowanie adaptera termicznego ALJ100 w celu ochrony siłownika; wałek adaptera należy w razie potrzeby nasmarować smarem silikonowym.
• Bezpieczeństwo i serwis: przed pracami przy zaworze lub siłowniku należy:
  • wyłączyć pompę oraz odłączyć napięcie zasilające,
  • zamknąć zawory odcinające i zredukować ciśnienie w instalacji,
  • odczekać do całkowitego ostygnięcia instalacji,
  • w razie potrzeby odłączyć przewody elektryczne od zacisków siłownika.
• Konserwacja: zawór kulowy VAI61.. jest bezobsługowy; nie wymaga okresowej konserwacji.
• Utylizacja: urządzenia nie należy utylizować jako odpady komunalne; sposób złomowania poszczególnych elementów powinien być zgodny z lokalnymi przepisami.

Podsumowanie

Siemens VAI61.15-6.3 to kompaktowy, dwudrogowy zawór kulowy regulacyjny DN 15, kvs 6,3 m³/h, PN 40 z gwintem wewnętrznym Rp ½, zaprojektowany do precyzyjnej i niezawodnej regulacji przepływu w zamkniętych instalacjach grzewczych, chłodniczych i klimatyzacyjnych. Wysokiej jakości materiały (mosiądz DZR CW602N, chromowana kula, uszczelnienia EPDM), stałoprocentowa charakterystyka A–AB, wysoka szczelność odcięcia (EN 60534‑4 L/1, klasa 5) oraz współpraca z szeroką gamą siłowników obrotowych Siemens sprawiają, że VAI61.15-6.3 jest trwałym i uniwersalnym rozwiązaniem do nowoczesnych systemów HVAC.

Certyfikaty i ostrzeżenia bezpieczeństwa

• Produkt: Siemens ACVATIX VAI61.15-6.3 – zawór kulowy regulacyjny przelotowy, PN40, z przyłączami z gwintem wewnętrznym Rp 1/2" wg ISO 7-1.
• Produkt przeznaczony do stosowania w instalacjach grzewczych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych, jako zawór kulowy regulacyjny lub odcinający, wyłącznie do obiegów zamkniętych.
• Klasa ciśnienia: PN 40 wg ISO 7268.
• Dopuszczalna temperatura czynnika: od -10 °C do +120 °C.
• Dopuszczalne czynniki: woda chłodnicza, woda grzewcza, woda gorąca oraz woda ze środkami przeciwzamarzaniowymi; zalecana jakość wody wg VDI 2035.
• Nie stosować z czynnikami opartymi na mrówczanie potasu. Zgodnie z dokumentacją może to powodować wycieki przy trzpieniu zaworu.
• Podczas prac przy zaworze istnieje zagrożenie dla personelu i mienia spowodowane ciśnieniem w instalacji, napięciem elektrycznym oraz pracującym urządzeniem.
• Przed pracami serwisowymi należy wyłączyć pompę i napięcie zasilające, zamknąć zawory odcinające, spuścić ciśnienie z instalacji i odczekać do jej całkowitego ostygnięcia.
• W razie potrzeby przed serwisem należy odłączyć przewody elektryczne od zacisków siłownika.
• Przed ponownym uruchomieniem siłownik obrotowy musi być prawidłowo zamontowany na zaworze.
• Należy przestrzegać krajowych przepisów bezpieczeństwa oraz wszystkich lokalnych i obowiązujących przepisów dotyczących instalacji ciśnieniowych.
• Zawór należy montować zgodnie z prawidłowym kierunkiem przepływu oznaczonym na korpusie.
• Do połączeń hydraulicznych należy stosować odpowiednie gwinty zgodne z ISO 7-1: zawór Rp, rurociąg R. Nie stosować nadmiernej ilości pakuł ani taśmy PTFE oraz nie dokręcać gwintu rurowego do „samego końca”, aby zapobiec nieszczelnościom.
• Podczas montażu i demontażu należy używać klucza kontrującego przy króćcu zaworu; nie wolno przenosić siły dokręcania przez korpus w sposób niezgodny z instrukcją.
• Należy zapewnić pracę bez kawitacji. Przekroczenie dopuszczalnej różnicy ciśnienia może przyspieszyć zużycie kuli i gniazda zaworu oraz powodować hałas i uszkodzenia.
• Dla zwiększenia niezawodności działania producent zaleca montaż filtra zanieczyszczeń przed zaworem.
• Zawór nie wymaga konserwacji.
• Nie wyrzucać produktu z odpadami komunalnymi. Utylizację przeprowadzać zgodnie z lokalnymi i obowiązującymi przepisami.
• Produkt podlega dyrektywie PED 2014/68/UE jako osprzęt ciśnieniowy dla grupy płynów 2, bez oznakowania CE zgodnie z Art. 3 ust. 3 (ogólnie uznana praktyka inżynierska).
• Produkt posiada zgodność EAC (Euroazjatycka zgodność).

Pliki do pobrania:
VAI61.15-6.3 Karta katalogowa
VAI61.15-6.3 Instrukcja montażu